Nợ xấu ngân hàng niêm yết tăng, độ phủ dự phòng giảm; Nghị định 359 trao thêm quyền cho VAMC

TND Research — Tổng hợp11.11.20263 phút đọc
Nợ xấu ngân hàng niêm yết tăng, độ phủ dự phòng giảm; Nghị định 359 trao thêm quyền cho VAMC

Theo số liệu của SSI Research, tỷ lệ nợ xấu của 13 ngân hàng niêm yết đã tăng từ 1,97% lên 2,09% trong quý III, đồng thời tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm từ 83% xuống còn 77%. Mức độ phân hóa giữa các nhóm là rất lớn: khối ngân hàng tư nhân chỉ còn độ phủ dự phòng 55%, trong khi khối quốc doanh vẫn duy trì ở mức 152%.

Xét trên phạm vi rộng hơn, tổng nợ xấu của 28 ngân hàng niêm yết đạt khoảng 340.744 tỷ đồng, tăng 27% so với cuối năm 2025. Diễn biến này cho thấy áp lực chất lượng tài sản đang gia tăng trên toàn hệ thống, đặt ra yêu cầu đẩy nhanh các giải pháp thu hồi vốn và xử lý nợ.

Nghị định 359 trao thêm công cụ xử lý nợ

Nghị định 359/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 6/11, cho phép Ngân hàng Nhà nước thanh tra hoặc yêu cầu kiểm toán, định giá độc lập đối với các ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu từ 3% trở lên mà không bán nợ cho Công ty Quản lý tài sản (VAMC). Đây là bước siết chặt kỷ luật xử lý nợ, buộc các tổ chức tín dụng phải chủ động hơn trong việc làm sạch bảng cân đối.

Với ngưỡng 3%, các ngân hàng sẽ phải lựa chọn giữa tăng trích lập dự phòng hoặc bán nợ, thay vì để nợ xấu tồn đọng kéo dài. Quy định này cũng mở rộng vai trò của định giá độc lập trong quy trình xử lý tài sản bảo đảm, một mắt xích ngày càng quan trọng khi khối lượng nợ cần thu hồi tăng lên.

Góc nhìn tài chính – ngân hàng

Ngưỡng nợ xấu 3% trong Nghị định 359 thực chất là một cơ chế kỷ luật buộc ngân hàng phải lựa chọn giữa tăng trích lập hoặc bán nợ, thay vì che giấu chất lượng tài sản. Nhóm ngân hàng tư nhân với độ phủ dự phòng chỉ 55% sẽ chịu áp lực rõ rệt lên lợi nhuận quý IV, bởi mỗi điểm phần trăm trích lập bổ sung đều trực tiếp bào mòn kết quả kinh doanh. Khoảng cách độ phủ giữa khối quốc doanh (152%) và tư nhân (55%) cho thấy mức độ chịu đựng rủi ro đang phân hóa sâu sắc.

Khi hoạt động xử lý tài sản bảo đảm được đẩy nhanh, nhu cầu định giá độc lập, khách quan đối với bất động sản, máy móc thiết bị và các loại tài sản thế chấp sẽ tăng mạnh. Một chứng thư định giá đáng tin cậy là cơ sở để ngân hàng xác định giá khởi điểm phát mại, đàm phán bán nợ và minh bạch hóa giá trị thu hồi trước cơ quan thanh tra. Đây là dư địa nghiệp vụ mà các đơn vị thẩm định giá chuyên nghiệp có thể đồng hành cùng hệ thống ngân hàng trong giai đoạn làm sạch bảng cân đối.

Cần tư vấn thẩm định giá?

Đội ngũ TND sẵn sàng hỗ trợ và phản hồi yêu cầu của bạn trong 24h.

Gửi yêu cầu